1901 tot 1950

1901 Het komt op de markt, de voorloper van de geheel synthetische pleister. De Oostenrijkse arts Karl Landsteiner ontdekt bij het menselijk bloed vier , die hij 0, A, B en AB noemt. De Britse natuurwetenschapper Frederick Hopkins toont de eerste aan: eiwitbouwstoffen, die niet door het organisme zelf worden aangemaakt, en daarom door de voeding aangeleverd moeten worden. De Noor Johann Vaaler vindt de uit, en laat deze in Duitsland patenteren. Max Planck legt met de de grondslag voor de , die microfysische fenomenen onderzoekt. De Fransman Edmond Fouché ontwikkelt het (gaslasmethode) met een daarvoor geschikt lasapparaat. De Amerikaanse Alva J. Fischer vindt de eerste uit, die in de VS op de markt komt. De Duitse Amerikaan Gustave Whighthead vliegt met een , aangedreven door een zelfgebouwde acetyleenmotor een afstand van 850 meter. King Camp Gilette uit Boston vindt een met verwisselbare stalen mesjes uit. De Brit Hubert C. Booth vindt een uit, die aanvankelijk alleen geschikt is voor kantoren; later worden draagbare stofzuigers voor huishoudelijk gebruik ontwikkeld. De beide Franse auto-knutselaars René Panhard en Emile Levassor presenteren in dit jaar de eerste in plaats van een stuurknuppel. In Duitsland worden telefoons> geplaatst.

1902 De Britse firma Sturmey-Archer bouwt met een schakelmechanisme in de naaf van het achterwiel (fiets). De Oostenrijkse chemicus Carl Auer von Welsbach vervaardigt de eerste met een gloeidraad uit het platinametaal osmium. De firma George Blikkensderfer in de staat Connecticut brengt de eerste elektrische op de markt. De Amerikaan Willis H. Carrier ontwikkelt de , bestaande uit een geïntegreerd koelsysteem en een ventilator (airconditioning).

1903 Het eerste, met vloeistof werkende wordt door de gebroeders W. en C. Graaff op de markt gebracht. De gebroeders Orville en Wilbur Wright construeren in Dayton (USA) een . In opdracht van de firma Carl Zeiss in Jena ontwikkelen de Duitse fysicus Henry Friedrich Wilhelm Siedentopf en de Oostenrijkse chemicus Richard Zsigmondy de microscoop>.

1904 In de USA ontwikkelt de elektro-ingenieur Daniel McFarlane Moore de .

1905 De Zwitserse chemicus Jacques E. Brandenberger maakt voor het eerst »cellofaan«: de doorzichtige, reukloze , die voor het verpakken van levensmiddelen wordt gebruikt. De eerste “” worden gebouwd in de VS. Om de plaatjes in de kleine kijkdozen te kunnen bekijken, moet er een nickel (5-cent-muntstuk) ingeworpen worden. De Duitse ”Gasglühlicht-Gesellschaft“ brengt met de »« een gloeilamp op de markt, waarvan de gloeidraad bestaat uit een legering van osmium en wolfraam. De fysicus Albert Einstein publiceert zijn speciale . De firma C. Werner bouwt in Villingen het eerste apparaat, dat de ritprijs bij huurvoertuigen aangeeft, de . De Duitser Caspar Hermann en Ira W. Rubel in de VS ontwikkelen onafhankelijk van elkaar de . De offset- of vlakdruk maakt het drukken van enorme oplages mogelijk. De Franse psycholoog Alfred Binet ontwikkelt standaardtestseries voor het bepalen van het intelligentieniveau van kinderen tussen de 3 en 15 jaar. De Duitse wetenschapper Wilhelm Stern legt het (IQ) vast. De Amerikaanse ondernemer Almond B. Strowger ontwikkelt het eerste voor het zelfkeuzesysteem voor de seriefabricage.

1906 De fysici E. Rutherford en Hans Geiger tonen de identiteit van alfadeeltjes met heliumkernen aan; deze leidt tot het huidige beeld van de opbouw van de atomen. De Russische wetenschapper Michail S. Zwet ontwikkelt methodes voor het scheiden van kleurstoffen door filtreerpapier met behulp van oplossingsmiddelen, en voor het winnen van zuivere stoffen. Karl Ludwig Nessler ontwikkelt in Londen een 12 kg zwaar apparaat voor het zetten van met behulp van messingkrulspelden. De procedure duurt zes uur. In Frankrijk wordt het als nieuwe conserveringsmethode voor levensmiddelen ontwikkeld. De Britse onderzoeker Frederick Hopkins verkondigt het inzicht, dat er buiten koolhydraten, eiwitten en vetten nog andere levensbelangrijke substanties in voeding aanwezig zijn – de »«.

1907 De Amerikaan Thomas Morgan maakt het nietige fruitvliegje tot een van de belangrijkste proefdieren van de genetica; hij ontdekt de en de uitwisseling van genen tussen chromosomen. De Russische fysioloog lwan R. Pawlow constateert aan de hand van experimenten met honden, dat er twee soorten bestaan, de voorwaardelijke en de onvoorwaardelijke, en doet onderzoek naar het leren door conditionering.

1908 Jean-Baptiste Perrin berekent bij benadering de . Ze hebben een doorsnede van ca. een tienmiljoenste millimeter. De autopionier Henry Ford begint in Detroit met de productie van zijn eerste model “” (T-Ford), de eerste aan een geproduceerde, betaalbare automobiel ter wereld. De Duitser Hans Geiger construeert de geigertelbuis, de , een apparaat voor het aantonen van radioactieve straling door verval van de elementen. De Dresdense huisvrouw Melitta Bentz experimenteert in de keuken en vindt de van papier uit. Op de zeefbodem van een tinnen bakje wordt vloeipapier gelegd, dan wordt er koffie opgeschept en water overgegoten.

1909 Leo H. Baekeland uit de VS vindt een duroplastische kunststof uit, die hij “” noemt, en industrieel laat vervaardigen – de eerste stap in het plastic-tijdperk. De firma General Electric in de VS brengt de eerste met het nieuwe principe van de gloeidraden op de markt. Maar pas in 1919 “leert” de broodrooster het brood omhoog te duwen als het klaar is. William D. Coolidge uit de USA vervaardigt gloeilampen> met een gloeidraad uit wolfraam. Deze hebben een grote lichtsterkte en een relatief lange levensduur. De Zwitserse oprichter van de firma Rolex, Hans Hilsdorf, ontwikkelt het eerste . In de USA gaan elektrische voor privé-huishoudens in serieproductie. De Britse atoomfysicus Joseph J. Thomson toont voor het eerst het bestaan van aan, d.w.z. van atomen, die zich van een ander atoom van hetzelfde chemische element alleen in massa onderscheiden. F. Osius, C.A. Beach en L.H. Hamilton vinden in Wisconsin de eerste voor het huishouden uit. Daaruit ontwikkelt de Air-Mix Inc. In de staat Delaware de allesmixer. De Fransman Georges Claude ontwikkelt de . Het lichtrendement is veel groter dan bij een gewone gloeilamp. De firma Jas Reveno in de VS ontwikkelt de eerste voor huishoudelijk gebruik zodanig dat hij in serie geproduceerd kan worden. Het in de combinatie van verschillende slaginstrumenten als grote trommel, kleine trommel, hi-hat (charleston cimbaal), bekken en tom-tom raakt in New Orleans in de jazzmuziek en later in de rock- en popmuziek ingeburgerd.

1911 De Britse fysicus Ernest Rutherford ontwikkelt het naar hem genoemde , volgens welk bijna de totale massa van het atoom in een minuscule kern geconcentreerd is, en door een negatief geladen elektronenomhulsel is omgeven.

1912 De Amerikaanse arts Sidney Russell (VS) vindt het voor de warmtebehandeling uit; het wordt later aangevuld met de elektrische deken. De Hamburgse apotheker Oscar Toplowitz mixt in een boterton de eerste vet- en vochtigheidscrème, bestaande uit een vet-water-emulsie, die als “” de markt verovert. In Californië worden de eerste geopend, levensmiddelenzaken met zelfbediening. De Fransman Gustave Eiffel bouwt het prototype van een . Een motor met een vermogen van 50 kW produceert windsnelheden tot 100 km/u.

1913 Elmer V. McCollum uit de VS ontdekt het »in vet oplosbare « en het »water oplosbare B>«; tegenwoordig vitamine A en B genoemd. De autopionier Henry Ford voert in zijn fabriek in Detroit de in voor de rationalisering en automatisering van het arbeidsproces. De Duitse chirurg A. Salomen voert de zgn. in, het borstonderzoek bij vrouwen met behulp van röntgenstralen voor het vroegtijdig onderkennen van kanker. De Fransman Paul Langevin construeert het eerste bruikbare , een elektro-akoestisch zend- en ontvangapparaat waarmee de afstanden in het water worden gemeten. Miller R. Hutchinson construeert in New York het eerste elektrische . Dit bestaat uit een draagbaar kastje en een op een telefoon lijkende ontvanger, die aan het oor gehouden wordt. Onder de naam »stoeltjesauto« wordt in Frankrijk de door George Gauthier ontwikkelde voorgesteld – een motorrijwiel met een beenscherm, kleine wielen en een open frame. De Britse atoomfysicus Frederick Soddy ontdekt de radioactieve . De Fransman Gustave D. Liebau krijgt een patent op een , die echter aanvankelijk alleen in de luchtvaart wordt gebruikt. In de jaren ’60 voert de autofirma Volvo de gordel standaard in haar voertuigen in. Ambrose Fleming uit Groot-Brittannië vindt de of elektronenbuis uit. Deze uitvinding markeert het begin van het tijdperk van de elektronica.

Geef een reactie

Je e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *

*

De volgende HTML tags en attributen zijn toegestaan: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>

Onderdeel van Informatie Over